 |
Verandering is soms wenselijk, soms nodig en soms zelfs onvermijdelijk. Of het nu gaat om politiek, hiphop of journalistiek. Toen de Koude Oorlog in 1989 ten einde kwam stond de wereld bijvoorbeeld aan het begin van een nieuw tijdperk. De Amerikaanse politicoloog Francis Fukuyama zag het 'einde van de geschiedenis' omdat de mens nu niet meer hoefde te tobben over het ideale staatsstelsel. De Westerse democratie had namelijk gewonnen. De vorige maand overleden politicoloog Samuel Huntington zag de toekomst iets anders. Hij werd beroemd door zijn in 1996 uitgegeven boek 'The Clash of Civilizations and the Remaking of World Order', waarin hij waarschuwde voor een botsing van beschavingen. Cultuur zou voortaan de bron van conflict zijn en niet ideologie, zei Huntington. Zeven à acht beschavingen (Latijns-Amerikaans, islamitisch, Afrikaans, Russisch-orthodox, Chinees, Hindoeïstisch, Japans en westers) zouden volgens hem in oorlog kunnen raken. Critici meenden onder meer dat beschavingen nooit oorlog konden voeren omdat ze niet beschikten over een krijgsmacht, in tegenstelling tot staten die elkaar dus wel zouden kunnen ontmoeten op het slagveld.
De terreur van 11 september, en de gevolgen ervan, gaven het boek nieuwe aandacht. Sporen van ideeën van Huntington bereikten ook de hiphopwereld. Nas spreekt in 2001 op 'Rule' over wereldheerschappij en lijkt net als Huntington te kiezen voor een indeling langs de lijnen van cultuur en religie in plaats van ideologie: 'Yo, there's Asia, Africa, Europe, France, Japan, Pakistan, America, Afghanistan. Yo, there's protestants, jews, blacks, arabics. Call a truce, worldpeace, stop actin like savages'. Rappers lijken op het gebied van etnische spanningen vooral te vrezen voor grote(re) tegenstellingen tussen de westerse en islamitische wereld. Niet zo gek gezien de gevechten van de laatste zeven jaar. Zo rapt Immortal Technique op 'Tell the truth' dat de islam ten onrechte onder vuur ligt: 'They tell you to listen, but they don't really tell you they mission, they funded Al-Qaeda, and now they blame the Muslim religion'. Pim Fortuyn wilde een koude oorlog tegen de islam en hij was niet erg populair onder Nederlandse mc's, om over Geert Wilders niet te spreken. Rechtse politici kunnen dus op flinke kritiek rekenen van rappers. Terroristen die de angst van Huntington ook bevestigen hoeven echter niet bang te zijn voor de toorn van mc's. Ze plegen uit naam van de Islam aanslagen op het kapitalisme en de in hun ogen westerse ongelovigen omdat moslims in Afghanistan, Palestina en Irak worden aangevallen. Dit simplistische wereldbeeld vraagt, net als bij radicalen aan de rechtervleugel, om een weerwoord maar rappers richten hun pijlen liever op de Verenigde Staten.
En dan kom je als artiest al snel uit bij George W. Bush. Op 20 januari maakt hij plaats in het Witte Huis voor Barack Obama, die hij onder meer het moeras van Irak achterlaat. De huidige president van de Verenigde Staten wil liever geen oordeel vellen over zijn besluit het land in te vallen en verwijst vooral naar de 'geschiedenis', die zal moeten uitwijzen of het een verstandige beslissing is geweest. Zeer zwak natuurlijk. Alsof de actualiteit van vandaag niet de geschiedenis van morgen is. Het is niet pas over dertig jaar duidelijk of de Irakezen gebaat waren bij zijn invasie. Bush heeft in ieder geval benadrukt dat hij nooit een oorlog voerde tegen de islam. Het feit dat hij dit ontkende geeft aan dat de vrees van Huntington actueel is, en dat de Arabische wereld wellicht wel degelijk een strijd tegen de islam ervaart door de gevechten in Irak en Afghanistan. Dat Bush een aantal keer het woord 'kruistocht' heeft laten vallen versterkt dit beeld alleen maar. Bovendien zullen de Palestijnen hem niet herinneren als een man die hen terzijde stond, maar als een vriend van Israël. Zeker nu niet, na de buitenproportionele aanvallen op Gaza. De Belgische rapper Castro omschreef het in 2002 in het mooie nummer 'Palestina' stellig toen hij zei dat de bezetting van de Palestijnse gebieden werd 'gesponsord door Amerika'. Meerdere westerse landen waren schuldig aan de situatie op de Westelijke Jordaanoever en de Gazastrook, leek de rapper hiermee te willen zeggen. Ook hier duikt het idee van Huntington weer een beetje op.
Het is overigens maar de vraag in hoeverre het beleid ten opzichte van Israël verandert als Obama aan de macht is. Hij heeft zichzelf al neergezet als vriend van de Joodse staat. Palestijnen vrezen de toekomst en hebben een geschiedenis waar ze liever niet aan worden herinnerd. Zij weten als geen ander dat bij het verstrijken van tijd de datum wisselt maar de werkelijkheid regelmatig ongewijzigd blijft. De change van Obama zal voor de kinderen in Rafah en Hebron in 2009 kunnen uitdraaien op meer van hetzelfde.
Als de mens leert van de geschiedenis zal dit jaar mooi worden, en 2010 nog mooier. Historische fouten worden in de toekomst dan vermeden. Hiphop, en in haar kielzog journalistiek over de cultuur, zullen zich vernieuwen. Al was het maar omdat rapmuziek de samenleving reflecteert. En uiteindelijk draait het daar toch om: het verbeteren van de wereld. Het is immers still bigger than hiphop.
Rogier
|
|